Şah Sultan Türbesi Ve Sebili

• Yapım Kitabesi
• Türbe Dış Duvarının Sol Tarafındaki Çeşme Kitabesi
• Türbe Dış Duvarının Sağ Tarafındaki Çeşme Kitabesi

Yapı Bilgileri

Yapı türü

Sebil

Yapı türü

Türbe

Yapım Yılı (Hicri)

1215

Yaptıran

Şah Sultan

Konum

Türkiye / İstanbul / Eyüp / Nişanca / Feshane Cad.

Notlar

Zal Mahmud Paşa Camii’nin yanında bulunan Şah Sultan Külliyesi içerisinde yer alan türbe ve sebilin yanı sıra, sıbyan mektebi, çeşme ve hazire de bulunmaktadır. Külliyenin mimarı İbrahim Kamil Ağa’dır. Külliyenin yerinde evvelce İskender Bey Mektebi bulunmaktaydı. Şah Sultan, kötü durumdaki mektebi ve bitişiğindeki Nafiz Feyzullah Efendizade Hamid Molla Efendi Konağı’nı yıktırmış ve yerine külliyeyi inşa ettirmiştir. / / Külliyenin cephesi doğu yönünde cadde üzerinde yer alır. Solda her iki yanında birer küçük çeşmesi olan türbe, türbenin sağında avlu kapısı ve en sağda üzerinde sıbyan mektebi bulunan sebil yer alır. Kapı üzerindeki altı satır halinde on iki beyitlik kitabe, Yesarizade Mustafa İzzet Efendi’nin hattıyla yazılmıştır. Kapı dekoratif bir kilit taşına sahip bir kemerle avluya açılır. Kemerin üzerinde "Cennet annelerin ayakları altındadır" hadisi yazılıdır. Türbenin her iki yanındaki küçük çeşmeler birbirinin aynıdır. Üst kısımlarında iki satırlık kitabeleri, oval formlu küçük yalakları ve akant yapraklarıyla bezeli ayna taşları vardır. Türbede Şah Sultan’ın annesi Mihrişah Kadın, Şah Sultan ve eşi Nişancı Seyyid Mustafa Paşa yatmaktadır. Giriş kapısının kemerinin üstündeki panoya celi sülüs hatlı Ankebut Suresi’nin 57. Ayeti yazılmıştır. Yazının ortasında III. Selim’in tuğrası bulunmaktadır. Kapının her iki yanında, dalgalı hatlı ve profilli kemerlere sahip pencerelerin üzerinde celi sülüs hatla iki parça halinde Zümer Suresinin 53. Ayetinin bir bölümü, alt sıra pencerelerin üzerindeki geniş yazı kuşağında Zümer Suresi’nin 73-75. Ayetleri yazılıdır. Kitabeler, İsmail Zühdü Efendi’nindir. Üst sıra pencerelerinin üst köşelerindeki madalyonlarda ism-i celal, ism-i nebi, dört halife, Hasan, Hüseyin, Zübeyr, Sa’d, Said ve Talha isimleri yer alır. / / Barok üslubunu yansıtan sebil oval planlı olup, caddeye açılan üç cephesi üç bölüme ayrılmıştır. Etek kısmının üstünde madeni şebekeli üç pencere vardır. Altışar adet su verme açıklığı bulunan şebekelerden ortadaki ikisi yandakilerden farklıdır.XX. Yüzyıl başlarına ait fotoğraflarda iki yandaki şebekelerin ortadakiyle aynı olduğu görülmekte ve bunların yenilendiği anlaşılmaktadır. En üstte Sünbülzade Vehbi Efendi’ye ait dört satırlık kitabe yer alır. Saçağın altındaki kalem işi bezemeler günümüze ulaşmamıştır. Sebilin üstünde yer alan sıbyan mektebi açık ve kapalı olmak üzere iki kısımdan oluşmaktadır. Mermer çeşmenin cephesinde "Maşallah" yazısı, "H. 1215" Tarihi ve III. Selim’in tuğrası vardır. (Sevgi Parlak, "Şah Sultan Külliyesi," TDV İslâm Ansiklopedisi, c. 38 (Ankara, 2010): 258-260.

Notlar

Zal Mahmud Paşa Camii’nin yanındadır.

Tamir Ettiren

II. Mahmud