Orijinal Türk Yazısıyla Tarih Mısraı
چشمه سار بي بدل ما حيات
DilTürkçe
Ebced Hesaplaması
Ebced hesabı — Tam tarih
Hesaba alınan ibare: چشمه سار بي بدل ما حيات
چ(3)+ش(300)+م(40)+ه(5)+س(60)+ا(1)+ر(200)+ب(2)+ي(10)+ب(2)+د(4)+ل(30)+م(40)+ا(1)+ح(8)+ي(10)+ا(1)+ت(400)=1117
Ebced Notları
1118 — Tam tarihtir.
Kitabe Fotoğrafı
Kitabe Metni — (Latin Hurufatı İle)
Ḥażret-i Ḫān Aḥmed-i s̱ālis̱ k’onuŋ
Māderi Sulṭān-ı memdūḥü’ṣ-ṣıfāt
Devr-i ʿadlinde o şāh-ı aʿẓamıŋ
Verdi bu ḫayr-i cemīle Ḥaḳ s̱ebāt
Yaptırıp bu çeşmeyi Allāh içün
Onda icrā eyledi Āb-ı ḥayāt
Bir içim ṣuyu arayıp sū-be-sū
Cüst-cū eylerdi eṭfāl ü benāt
Sūziş-i tāb u teb-i Temmūz’dan
Buldu ol dil-teşneler şimdi necāt
Fetḥ olaldan tā bu feyż-i vaḳte dek
Etmemiş erbāb-ı devlet iltifāt
Dād-ı Ḥaḳ’tır herkese olmaz naṣīb
Nice ḫayrāt etti bu pākīze ẕāt
Ḥaşre dek rūḥ-ı Ḥüseyn’i şād edip
Vālide Sulṭān o ḫayrü’l-ümmehāt
Sāḳī-i Kevs̱er onu sīrāb ede
Hem şefāʿat ḳıla faḫr-i kā’ināt
Devlet-i dāreyne maẓhar eyleyip
Vere Cennet’te ḳuṣūr-ı āliyāt
Nūş edip Şehdī dedi tārīḫini
Çeşmesār-ı bī-bedel mā-i ḥayāt
Sene 1118
Kitabe Notu
En tepede III. Selim’in tuğrası vardır. Eski kitabe 4 sütuna 5 satır ve son satırda 2 sütuna tarih beyiti ve bunun solunda da tarih olmak üzere hak¬kedilmiştir. Üst taraftaki tecdid kitabesi vardır.
Açıklama
Dîvân’da manzumenin başlığı şöyledir:
Merḥūm Sulṭān Muṣṭafā ve Sulṭān Aḥmed-i s̱ālis̱ vālideleri Gülnūş Sulṭān merḥūmuŋ Ġalaṭa’da binā eylediği cāmiʿ-i şerīf ḥāricinde icrā eylediği āb-ı ḫoş-güvār çeşmesāra me’mūren dediğim tārīḫtir.
Birincil Kaynak
Şehdī, Dīvān, Süleymaniye Kütüphanesi-Halet Efendi Mülhak 147, y. 40a; Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi-Y639, y. 45a-b
- Hat Bilgisi
- Sülüs
Kaynak bilgisi
Bibliyografik Kaynaklar
- Şehdī, Dīvān, Süleymaniye Library-Halet Efendi Mülhak 147, c. 40a; Topkapı Palace Museum Library-Y639, c. 45a-b
- Şehdī, Dīvān, Süleymaniye Kütüphanesi-Halet Efendi Mülhak 147, y. 40a; Topkapı Sarayı Müzesi Kütüphanesi-Y639, y. 45a-b
- Meḥmed S̱̱üreyyā, Sicill-i ʿOs̱mānī Yāhūd Teẕkire-i Meşāhīr-i ʿOs̱māniyye, c. 1 (İstanbul, 1308 [1890]), 64.
- Cavid Baysun, Manzûm Kitâbeli İstanbul Çeşmeleri, Türk Tarih Kurumu Y-459, 3/78.
- İbrahim Hilmi Tanışık, İstanbul çeşmeleri II: Beyoğlu ve Üsküdar Cihetleri (İstanbul, 1945), 42, 44.
- Tarihimizde Vakıf Kuran Kadınlar, Hanım Sultan Vakfiyeleri, yay. Tülây Duran (İstanbul, 1990), 91-158.
- Çağatay Uluçay, Padişahların Kadınları ve Kızları, 2.bs. (Ankara, 1992), 65-66.
- Affan Egemen, İstanbul’un Çeşme ve Sebilleri (İstanbul, 1993), 75-76.
- Hatice Aynur, Hakan Karateke, III. Ahmed Devri İstanbul Çeşmeleri: 1703-1730 (İstanbul, 1995), 99-100.
- Mehmet İpşirli, “Gülnuş Emetuallah Sultan”, TDV İslam Ansiklopedisi, c. 14 (1996), 248-249.
- Ayşe Üstün, Osmanlı Arşivindeki İstanbul Cami ve Türbelerinin Tamirleriyle İlgili Belgeler (Dr Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, 2000), 205-215.
OCHRE kaynak bağlantısı: https://pi.lib.uchicago.edu/1001/org/ochre/8243ebef-b3ac-4f7a-aa5d-4a6debea8ea3